Rèn luyện kỹ năng tư duy phản biện – Critical Thinking (Phần 1)

tu duy phan bien la gi


Bản chất của tâm trí độc lập không nằm ở những gì nó nghĩ, mà là cách nó nghĩ.

Đọc hết hai phần của bài Rèn luyện kỹ năng tư duy phản biện này, bạn sẽ có thể:

  • Xác định tư duy phản biện là gì
  • Mô tả vai trò của logic trong tư duy phản biện
  • Mô tả cách các kỹ năng tư duy phản biện có thể được sử dụng để giải quyết vấn đề
  • Mô tả cách các kỹ năng tư duy phản biện có thể được sử dụng để đánh giá thông tin
  • Xác định các chiến lược để phát triển bản thân như một nhà phản biện

Tư duy phản biện

Suy nghĩ đến một cách tự nhiên, bạn không cần phải cố gắng để việc suy nghĩ xảy ra, nhưng bạn có thể làm cho nó xảy ra theo những cách khác nhau. Ví dụ, bạn có thể suy nghĩ tích cực hoặc tiêu cực. Bạn có thể nghĩ với trái tim hoặc bạn cũng có thể suy nghĩ với những phán đoán hợp lý. Bạn cũng có thể suy nghĩ một cách chiến lược và có sự phân tích, hoặc theo toán học hoặc theo khoa học. Đây là một vài trong số nhiều cách mà tâm trí bạn có thể suy nghĩ.

Những hình thức suy nghĩ bạn sử dụng là gì? Khi nào bạn sử dụng chúng, và tại sao?

Một trong những kỹ năng quan trọng nhất trong việc thu hút và mở rộng các kỹ năng tư duy là tư duy phản biện. Tư duy phản biện rất quan trọng vì nó liên quan đến gần như tất cả các nhiệm vụ, tình huống, chủ đề, sự nghiệp, môi trường, thách thức và cơ hội. Đó là một từ chỉ một tập hợp các kỹ năng tư duy nói chung chứ không một kỹ năng tư duy chỉ dành riêng cho một chủ đề hoặc chỉ giới hạn trong một lĩnh vực chủ đề cụ thể nào.

Các nhà lãnh đạo vĩ đại đã đánh giá cao các kỹ năng tư duy phản biện, Critical Thinking đang xếp top 5 những kỹ năng cần có khi tuyển dụng một nhân viên của các công ty lớn. 

Tư duy phản biện Critical thinking là gì?

Tư duy phản biện là việc tư duy rõ ràng, hợp lý, tư duy phản xạ tập trung vào việc quyết định nên tin hay nên làm gì. Điều này có nghĩa là việc chúng ta hỏi những câu hỏi thăm dò như: Làm sao chúng ta biết? hoặc điều này có đúng trong mọi trường hợp hay chỉ trong trường hợp này? Nó liên quan đến những giả định mang tính hoài nghi và thách thức, thay vì chỉ đơn giản là ghi nhớ sự thật hoặc chấp nhận một cách mù quáng những gì bạn nghe hoặc đọc được.

Ví dụ, tưởng tượng rằng bạn đang đọc một cuốn sách giáo khoa lịch sử. Bạn tự hỏi ai đã viết nó và tại sao, bởi vì bạn phát hiện những thành kiến ​​nhất định trong nội dung cuốn sách. Bạn thấy rằng tác giả có phạm vi nghiên cứu hạn chế, tác giả chỉ tập trung vào một nhóm người cụ thể. Trong trường hợp này, suy nghĩ phê phán của bạn sẽ chỉ ra những khía cạnh khác của câu chuyện.

Ai là những nhà phản biện (critical thinkers), và họ có những đặc điểm gì chung? Những nhà phản biện thường là những người tò mò và suy nghĩ. Họ thích khám phá và thăm dò các lĩnh vực mới và tìm kiếm kiến ​​thức, làm rõ và tìm ra các giải pháp mới. Họ đặt những câu hỏi thích hợp, đánh giá các tuyên bố và lập luận, và họ phân biệt các sự thật và quan điểm. Họ cũng sẵn sàng kiểm tra niềm tin của chính mình, là những người khiêm tốn khi cần thiết họ sẵn sàng thừa nhận sự thiếu kiến ​​thức hoặc thiếu hiểu biết. Họ sẵn lòng để thay đổi tâm trí của họ. Có lẽ hầu hết tất cả họ đều tích cực học hỏi, và tìm kiếm kiến ​​thức mới như là một sự theo đuổi suốt đời.

Người này cũng có thể là bạn!

Bất kể bạn đang ở đâu trên con đường trở thành một nhà phản biện, bạn luôn có thể phát triển hơn và cải thiện các kỹ năng của mình. Làm như vậy sẽ giúp bạn phát triển các lập luận cân bằng hơn, thể hiện bản thân rõ ràng, đọc với tư duy phản biện và thu thập thông tin quan trọng một cách hiệu quả. Kỹ năng tư duy phản biện sẽ giúp bạn trong bất kỳ ngành nghề hoặc bất kỳ hoàn cảnh nào của cuộc sống, từ khoa học, nghệ thuật đến kinh doanh đến giảng dạy. Với tư duy phản biện, bạn trở thành một người suy nghĩ và giải quyết vấn đề rõ ràng hơn.

Tư duy phản biện là Tư duy phản biện không phải là
Chủ nghĩa hoài nghi Ghi nhớ
Kiểm tra các giả định Suy nghĩ nhóm
Lý luận đầy thách thức Sự chấp nhận mù quáng với những lập luận của người viết
Khám phá những thành kiến .

Tự đánh giá các chiến lược tư duy phản biện của bạn

Mục tiêu

  • Đánh giá sự hiểu biết cơ bản của bạn về các kỹ năng liên quan đến tư duy phản biện.

Hướng dẫn

  • Truy cập trang Câu hỏi trắc nghiệm tư duy quan trọng Quia và nhấp vào Bắt đầu ngay (bạn không cần nhập tên của mình). Chọn câu trả lời tốt nhất cho mỗi câu hỏi, sau đó bấm vào Gửi câu trả lời. Điểm 70% hoặc cao hơn trong bài kiểm tra này được xem như là đã vượt qua.
  • Dựa trên nội dung của các câu hỏi, bạn có cảm thấy bạn sử dụng các chiến lược tư duy phản biện tốt không? Bằng cách nào mà bạn có thể cải thiện như một người phản biện?

Tư duy phản biện và logic

Tư duy phản biện về cơ bản là một quá trình đặt câu hỏi về thông tin và dữ liệu. Bạn có thể đặt câu hỏi về thông tin bạn đọc trong sách giáo khoa, hoặc bạn có thể hỏi lại những gì một chính trị gia hoặc giáo sư hoặc bạn cùng lớp nói. Bạn cũng có thể đặt câu hỏi về một niềm tin hoặc một ý tưởng mới. Với tư duy phản biện, bất cứ điều gì đều có thể là chủ đề được đặt câu hỏi và kiểm tra cho mục đích xây dựng các quan điểm hợp lý một cách logic.

Logic là gì và tại sao nó quan trọng trong tư duy phản biện?

Từ logic xuất phát từ từ logike trong tiếng Hy Lạp cổ đại , đề cập đến khoa học hoặc nghệ thuật lập luận. Sử dụng logic, một người đánh giá các lập luận và luận cứ và cố gắng phân biệt giữa lập luận tốt và xấu, hoặc giữa sự thật và sự giả dối. Sử dụng logic, bạn có thể đánh giá ý tưởng hoặc những lời khẳng định mà mọi người đưa ra và đưa ra quyết định tốt.

Câu hỏi logic trong tư duy phản biện

Chúng ta hãy sử dụng một ví dụ đơn giản về việc áp dụng logic vào tình huống tư duy phản biện. Trong kịch bản giả thuyết này, một người đàn ông có bằng tiến sĩ về khoa học chính trị, và anh ta làm việc như một giáo sư tại một trường cao đẳng địa phương. Vợ anh cũng làm việc ở trường này. Họ có ba con nhỏ học tại hệ thống trường học địa phương, và gia đình của họ rất nổi tiếng trong cộng đồng. Người đàn ông hiện đang chạy đua cho một vị trí trong văn phòng chính trị. Là thông tin và kinh nghiệm của anh ấy đủ để vào văn phòng quản trị công? Hay anh ấy sẽ đem lại hiệu quả trong văn phòng chính trị? Một số cử tri có thể tin rằng cuộc sống cá nhân và công việc hiện tại của anh ta ở trên bề nổi, cho thấy anh ta sẽ làm tốt vị trí này, và họ sẽ bỏ phiếu cho anh ta. Trong thực tế, các đặc điểm được mô tả không đảm bảo rằng người đàn ông sẽ làm tốt công việc này. Những thông tin này có phần không liên quan. Những điều khác bạn có thể muốn biết là gì? Làm thế nào về việc người đàn ông đã giữ một vị trí trong văn phòng chính trị và làm tốt công việc? Trong trường hợp này, chúng tôi muốn hỏi, Bao nhiêu thông tin là đủ để đưa ra quyết định dựa trên logic thay vì các giả định?

Các câu hỏi sau đây, được trình bày trong Hình 1, bên dưới, là những câu hỏi bạn có thể áp dụng để hình thành một viễn cảnh hợp lý, hợp lý trong kịch bản trên hoặc bất kỳ tình huống nào khác:

  1. Chuyện gì đang xảy ra vậy? Thu thập thông tin cơ bản và bắt đầu nghĩ về câu hỏi.
  2. Tại sao nó lại quan trọng? Tự hỏi bản thân tại sao nó quan trọng và bạn có đồng ý hay không.
  3. Có điều gì mà tôi đã không thấy được? Có thiếu thứ gì quan trọng không?
  4. Làm sao tôi biết? Hãy tự hỏi thông tin đến từ đâu và nó được xây dựng như thế nào.
  5. Ai nói điều này? Vị trí của người nói và điều gì đang ảnh hưởng đến họ?
  6. Còn gì nữa không? Chuyện gì xảy ra nếu…? Những ý tưởng khác tồn tại và có những khả năng khác?
tu duy phan bien
Hình ảnh được dịch bởi ixomxom.com

Kết thúc phần 1, ở phần 2 chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu cách ứng dụng tư duy phản biện trong giải quyết vấn đề và cách rèn luyện để trở thành một nhà phản biện nhé.

Susan Tran

ĐỪNG QUÊN

SUBCRIBE KÊNH YOUTUBE

LIKE FANPAGE

ĐỂ CẬP NHẬT NHỮNG THÔNG TIN HỮU ÍCH NHÉ

About Susan Tran

“Tôi có một giấc mơ, giấc mơ không quá lớn, đủ vừa bàn tay tôi. Tôi giữ giấc mơ theo mình đi khắp nơi. Mường tượng giấc mơ như quả trứng, ngày nào đó sẽ nở ra những điều xinh đẹp. Và tôi sẽ hạnh phúc…”

View all posts by Susan Tran →

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *