360 độ sách self-help. Nên đọc hay không nên đọc?

360-do-sach-self-help-nen-doc-hay-khong-nen-doc

Sách self-help liệu có xấu như những gì top 10 bài viết hàng đầu trên kết quả tìm kiếm Google khi tìm “Sách self-help có tốt không?” viết hay không? Những bài viết trên Google hầu hết chỉ nói về mặt xấu của sách self-help giống như hiệu ứng ngược mà Hegel gọi là dialektik khi Self-help lên ngôi những năm vừa qua mà chưa có cái nhìn toàn diện về những cuốn sách dạng này. Chúng ta sẽ tìm hiểu loại sách này dưới một cái nhìn tổng quát hơn.

Trước hết, cần hiểu rõ sách self-help là gì?

Sách self-help theo định nghĩa của Wikipedia hay sách tự lực hay sách tự trợ (tiếng Anh là self-help book) là thể loại sách được viết ra với mục đích hướng dẫn độc giả cách giải quyết và xử lý các vấn đề của bản thân.

Hầu hết những cuốn sách self-help được ưa chuộng được viết theo lối hư cấu dựa trên một phần nhỏ sự thật. Người đọc có được những trải nghiệm gián tiếp thông qua những câu chuyện của những người thành công trong cuốn sách, mang đến cho họ hy vọng và cảm xúc tốt đẹp. Đây cũng chính là loại sách self-help tràn lan trên thị trường và cũng chính là loại sách self-help bán chạy nhất trên thị trường, mang lại hàng tỉ đô-la trên toàn thế giới.

Bên cạnh đó, có những cuốn sách self-help viết theo kiểu những lời giải thích và chỉ dẫn chi tiết rất hữu ích cho việc phát triển bản thân thì lại không hợp với thị hiếu của đa số người đọc, những người thích đọc hơn thích thực hiện. Loại sách này được ví giống như sách hàn lâm trong lĩnh vực kỹ năng mềm. Loại self-help này được bán với doanh số tương đối kém.

Vậy có bao nhiêu loại sách Self-help?

Chưa có bài viết nào phân loại sách self-help trên Google bằng tiếng Việt nên mình có tìm kiếm bằng tiếng Anh. Theo tác giả Dr. Cynthia Colón chúng ta có thể phân self-help thành 5 loại. Mình không dịch chính xác nghĩa của những loại sách này nhưng các bạn có thể hiểu nôm na là:

  • A step-by-step type book (loại sách hướng dẫn từng bước làm từ A-Z)
  • A progression type book (evolvement of some sort) (loại sách phát triển một số loại kỹ năng mềm)
  • A recovery book (Loại sách phục hồi, cả về thể chất và tinh thần)
  • An exercise-type book (Loại sách dựa trên việc đưa một người tới kết quả cuối cùng theo một quy trình hoặc bộ kỹ năng tất yếu)
  • A component-based book (Loại sách hướng dẫn người đọc cách đối mặt với phần nào của vấn đề phức tạp, ví dụ như cuốn sách dạy làm thế nào để cha mẹ thành công hơn)

Với cách chia sách self-help như thế này thì chúng ta có thể nhanh chóng xếp một cuốn sách nào đó vào dòng self-help. Ví dụ: những cuốn như Đắc nhân tâm, Nghĩ giàu làm giàu, Cha giàu cha nghèo, Tôi tài giỏi bạn cũng thế,… là những cuốn sách ai ai cũng biết đó là sách self-help rồi. Và giờ thì bạn có thể tự tin xếp thêm những cuốn tâm linh như Hành trình về phương Đông, Đường xưa mây trắng, The Magic, Hành trình nội tại hay những cuốn sách kỹ năng như: Làm điều quan trọng, Nghệ thuật tư duy rành mạch, hay cuốn Đời vật vã đừng vạ vật của mình vào danh sách những cuốn sách self-help.

Người ta ví Self-help như con dao hai lưỡi, vậy làm thế nào để sách self-help phát huy tác dụng?

Trước hết, với người đọc, bạn cần chuẩn bị một tâm thế sẵn sàng và quyết tâm cao nhất để Refresh bản thân. Bạn phải chuẩn bị tâm thế đọc sách self-help không phải để thư giãn trong đôi ba phút rồi những gì vừa đọc lại nhanh chóng bị lãng quên theo thời gian, bởi kỹ năng và nhân cách cần phải được rèn luyện hàng ngày hàng giờ. Những điều được truyền đạt trong những cuốn sách self-help chỉ là lý thuyết, hoặc là những kinh nghiệm của riêng tác giả hay những người xung quanh tác giả. Bạn cần thực nghiệm vào cuộc sống của mình. Nếu bạn không chuẩn bị tâm thế sẵn sàng thay đổi thì dù đọc bao nhiêu sách self-help cũng không thể giúp gì cho bạn được.

Sau đó, để biến những điều tuyệt vời trong những cuốn sách self-help thành của bạn thì bạn cần chủ động luyện tập nó hàng ngày một cách bền bỉ, kiên trì. Giống như anh Nguyễn Cảnh Bình , founder & CEO của Alpha Books đã nói: “Chỉ đọc sách không bao giờ giúp bạn thành công hay trở nên giàu có”. Đúng vậy, nếu chỉ dừng lại ở việc đọc mà không hành động gì thì cuộc sống của bạn sẽ chẳng có gì thay đổi. Những gì các tác giả sách self-help đã thành công sẽ chẳng thể biến thành sự thực trong cuộc sống của bạn. Hãy bắt đầu thực hiện ngay sau khi đọc một cuốn sách self-help để có thể ứng dụng và thực nghiệm những lý thuyết đã đọc vào cuộc sống. Cũng vì thế mà trong cuốn “Đời vật vã, đừng vạ vật”, mình cũng khuyến khích mọi người thực hành những lý thuyết “nặng đô” trong cuốn sách vào công việc và cuộc sống thay vì chỉ đọc cho vui. Hãy tập trung vào việc thực hành thay vì chỉ đọc.

Hi vọng sau bài viết này bạn sẽ có một cái nhìn khác hơn với sách self-help và ứng dụng đúng những lợi ích của sách self-help vào cuộc sống.

Susan Tran

ĐỪNG QUÊN

SUBCRIBE KÊNH YOUTUBE

LIKE FANPAGE

ĐỂ CẬP NHẬT NHỮNG THÔNG TIN HỮU ÍCH NHÉ

About Susan Tran

“Tôi có một giấc mơ, giấc mơ không quá lớn, đủ vừa bàn tay tôi. Tôi giữ giấc mơ theo mình đi khắp nơi. Mường tượng giấc mơ như quả trứng, ngày nào đó sẽ nở ra những điều xinh đẹp. Và tôi sẽ hạnh phúc…”

View all posts by Susan Tran →

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *